Müslüman Nasıl Olmalı?

Müslüman olmak, yalnızca bir kimlik veya aidiyet meselesi değil; aynı zamanda bir karakter, bir duruş ve bir yaşam biçimidir. Bu yolculuk, insan olabilmekle başlar. Çünkü gerçek anlamda Müslümanlık, önce insanlığın gereklerini yerine getirmekten geçer.

İnsan olabilmek ise sıradan bir varoluş değil, “adam olmak” diye ifade edilen bir olgunluk hâlini gerektirir. Adam olmak; doğruyu yanlıştan ayırabilen, adaletli, merhametli, vicdanlı ve sorumluluk sahibi bir birey olmayı ifade eder. Nitekim vicdan olmadan iman yetersiz kalır; çünkü iman, ancak vicdanla birleştiğinde insana yön verir ve davranışa dönüşür. Bu özelliklerin temelinde ise erdem yatar. Erdem, insanın iç dünyasını güzelleştiren, davranışlarını olgunlaştıran en önemli değerdir.

Erdemin kaynağı edeptir. Edep, insanın kendine, çevresine ve Yaradan’a karşı nasıl davranması gerektiğini bilmesidir. Edep olmadan erdemin, erdem olmadan da gerçek anlamda insanlığın var olması zordur. Edebin gelişmesi ise terbiyeye bağlıdır. Terbiye, bireyin küçük yaşlardan itibaren aldığı eğitim ve görgüyle şekillenir.

Bu noktada iyi ebeveynlerin rolü büyüktür. Çünkü bir insanın karakterinin temelleri aile içinde atılır. İyi ebeveynler; ahlaklı, bilinçli ve sorumluluk sahibi bireyler yetiştirir. Bunun arkasında ise asalet ve feraset bulunur. Asalet, insanın özündeki temizliği ve onuru; feraset ise doğruyu sezebilme, derin kavrayış ve basiret sahibi olmayı ifade eder.

Ferasetin temeli akıldır. Akıl, insanı diğer varlıklardan ayıran en önemli özelliktir. Akıl sayesinde insan düşünür, sorgular ve doğru yolu bulur. Akıl ise sağlıklı bir beyinle; beyin de sağlam bir bedenle mümkündür. Ancak bedenin de tek başına anlamı yoktur. Ona hayat veren ruhtur.

Ruh, insanın özüdür ve bu dünyadaki varlığın en derin anlamını taşır. İnancımıza göre ruh, insana Allah tarafından verilmiş ilahi bir emanettir. Bu nedenle insan, sadece bedenden ibaret değil; aynı zamanda taşıdığı ruhla değer kazanan bir varlıktır. Bu dünyadaki yolculuk ise ölümle son bulur. Ölüm, bir yok oluş değil; yeni bir başlangıçtır.

Kabir hayatı, insanın dünyadaki yaşamının bir yansımasıdır. İnanç geleneğinde anlatıldığı üzere, bu aşamada insanın karşısına Münker ve Nekir çıkar; kişinin imanını ve amellerini sorgular.

Sonuç olarak, Müslümanlık yalnızca sözle ifade edilen bir inanç değil; insanlıktan başlayıp ahlaka, edebe, akla, vicdana ve nihayetinde imana uzanan uzun bir yolculuktur. Bu yolculuğun sonunda, inananlar için cennet; inkâr eden ve ikiyüzlü yaşayanlar için ise cehennem vardır.

Bu nedenle gerçek bir Müslüman olmak, hayatın her alanında doğru, erdemli ve bilinçli bir duruş sergilemeyi gerektirir. Çünkü insan, yaşadığı gibi inanır ve inandığı gibi yaşar…

Hamdullah IŞIK / malabub@yaani.com